MICKIEWICZ - KONRAD WALLENROD 1828 [wyd.2]; WĘŻYK - OKOLICE KRAKOWA Kraków 1820

WĘŻYK Franciszek

OKOLICE KRAKOWA

Poema

Kraków 1820, w Komissie u Ambr. Grabowskiego Księgarza, str. 63, [9];

Pierwsze wydanie słynnego, wierszowanego poematu Franciszka Wężyka (1785–1862) — jednego z najwcześniejszych XIX-wiecznych przewodników po Krakowie i jego okolicach, obok klasycznego dzieła Ambrożego Grabowskiego Kraków i jego okolice.

Poemat o charakterze opisowym stanowi literacki hołd dla krajobrazu i zabytków Małopolski. Autor z romantycznym zamiłowaniem do „starożytności krajowych” opiewa w nim piękno Wawelu, Skałki, Bielan, Tyńca, Krzeszowic, Pieskowej Skały, Ojcowa oraz Wieliczki. Utwór ma również znaczenie dokumentacyjne — to jedno z pierwszych dzieł literackich przedstawiających okolice Krakowa z perspektywy wczesnej turystyki. Warto podkreślić, że niektóre miejsca, m.in. Jaskinia Zielonkowska, zostały w literaturze opisane po raz pierwszy właśnie w tym poemacie.

Franciszek Wężyk — poeta, dramaturg i prozaik, urodzony 7 października 1785 roku w Witulinie. Członek Towarzystwa Przyjaciół Nauk w Warszawie oraz prezes Towarzystwa Naukowego Krakowskiego. Jego twórczość, utrzymana w duchu klasycyzmu i wczesnego romantyzmu, stanowi ważne ogniwo w rozwoju polskiej literatury opisowej i krajoznawczej pierwszej połowy XIX wieku.

Rzadkie!

[współoprawne z:]

MICKIEWICZ Adam

KONRAD WALLENROD

Powieść historyczna z dziejów litewskich i pruskich, przez [...]

w Petersburgu w R.1828 za pozwoleniem cenzury wydana

z portretem Autora

ozdobione 3 litografiami przedstawiającymi sceny dramatu. 

w Krakowie 1828, w Drukarni Braci Gieszkowskich, str. VIII, 96; 4 tablice ilustr.; format 13 x 20 cm

Drugie, nieautoryzowane wydanie poematu Adama Mickiewicza, opublikowane w tym samym roku, co petersburski pierwodruk. Edycja ta ukazała się bez wiedzy i zgody autora. Na tablicy poprzedzającej tytuł umieszczono portret poety z podpisem: „Adam Mickiewicz, Poeta Romantyczny, urodzony w Litwie 1798 r.”

W tekście znalazły się trzy ilustracje, które tradycyjnie przypisywano Wincentemu Smokowskiemu. Odbito je w litografii P. Wyszkowskiego w Krakowie, jako kopie rycin z pierwszego wydania opracowane przez Bizańskiego. Warto jednak zaznaczyć, że najnowsze ustalenia badaczy nie potwierdzają jednoznacznie autorstwa Smokowskiego, pozostawiając kwestię ich pochodzenia otwartą.

Jak odnotował Semkowicz:

„Niestety, egzemplarzy z portretem i rycinami było tylko sto, na ogólną liczbę pięciuset [...]. Jeżeli weźmiemy pod uwagę niewielką ilość nakładu [...], dojdziemy do wniosku, że uznanie tej edycji za rzadkość wyjątkową jest zupełnie uzasadnione. Nie posiadają jej też nawet niektóre znaczniejsze bibljoteki, lub posiadają, ale ... bez rycin” (Semkowicz, s. 46).

Historia tej edycji ma, jak zauważa Syga, charakter niemal literacki:

„Ten błyskawiczny przedruk ma historię niezwykle romantyczną i doprawdy wzruszającą [...]. Sprawcą nowego 'plagiatu' był bowiem młodzieniec szlachetny i wyjątkowo uczciwy, Mieczysław Darowski, późniejszy oficer w powstaniu listopadowym [...]. Krakowski 'plagiat' Wallenroda był zupełnym naśladownictwem wydania petersburskiego [...]. Książkę wydano bardzo starannie, a ponadto zaopatrzono w pierwszy portret Mickiewicza dodany do książki z jego utworami. Krakowska edycja Wallenroda (wydali: Henryk Bogusz i Mieczysław Darowski, [...]) jest niezwykłą rzadkością; dotyczy to zwłaszcza egzemplarzy z rysunkami i portretem, gdyż odbito ich tylko sto” (Syga, s. 49–56).

Krakowskie wydanie Konrada Wallenroda należy dziś do największych rzadkości w historii polskiej książki romantycznej, szczególnie w kompletnych egzemplarzach zawierających portret Mickiewicza i zestaw rycin.

TWARDA OPRAWA PÓŁSKÓREK Z EPOKI, GRZBIET OZDOBNY

 Stan DB/ otarcia krawędzi, przetarcia krawędzi grzbietu, wpisy wł.; zabrązowienia i plamy w "Okolicach", "Konrrad" zdecydowanie czysty;

Proweniencja: egz. z księgozbioru Wacława Müllera.

Product safety information Manufacturer information