[STATUT LITEWSKI] STATUT WIELKIEGO XIĘSTWA LITEWSKIEGO Wilno 1693

STATUT WIELKIEGO XIĘSTWA LITEWSKIEGO,
naprzód za Najjaśniejszego Hospodara Króla Jego Mości Zygmunta III w Krakowie w roku 1588, drugi raz w Wilnie w roku 1619, z pokazaniem zgody i różnice Statutów Koronnych i W. X. L., trzeci raz za Najjaśniejszego K. J. M. Władysława IV w Warszawie w roku 1648, z przydaniem konstytucyi od roku 1550 do 1647. Teraz zaś, czwarty raz za szczęśliwie panującego Najjaśniejszego Króla Jego Mości Jana III, z przyłożeniem pod artykuły konstytucyi sejmowych od sejmu roku 1550 aż do sejmu roku 1690 obojgu narodom służących (textu samego niczym nie naruszającym) drukowany.

[acc.;]

TRYBUNAŁ OBYWATELOM WIELKIEGO XIĘSTWA LITEWSKIEGO NA SEYMIE WARSZAWSKIM DANY ROKU 1581, wprzód w Warszawie Roku Pańskiego 1648 przedrukowany.

Wilno, w Drukarni Akademiey Societatis Iesu, 1693–1694.
folio, k. 21, str. 421, [1], 54, 10; [Trybunał:] k. [1], str. 30.

Wilno, Drukarnia Akademicka Societatis Iesu, 1693–1694, format folio.

Egzemplarz zawiera dwie współoprawne części: czwartą edycję III Statutu Wielkiego Księstwa Litewskiego, wydanego po raz pierwszy w 1588 r., oraz osobny druk „Trybunału Obywatelom Wielkiego Xięstwa Litewskiego”. Na odwrocie karty tytułowej Statutu umieszczono kompozycję heraldyczną z herbami Korony i Litwy oraz herbem Janina rodu Sobieskich. W tekście zachowano układ artykułów Statutu, uzupełniony o późniejsze konstytucje sejmowe. Przy poszczególnych artykułach zamieszczono konkordancje wskazujące odpowiednie miejsca w konstytucjach koronnych i litewskich. „Trybunał” posiada marginalia odsyłające do właściwych miejsc Statutu i aktów prawnych.

III Statut Wielkiego Księstwa Litewskiego był podstawowym kodeksem prawnym Wielkiego Księstwa Litewskiego i jednym z najważniejszych pomników dawnego prawa Rzeczypospolitej Obojga Narodów. Przyjęty na sejmie koronacyjnym Zygmunta III Wazy w 1588 r., obowiązywał na Litwie aż do XIX wieku. Redakcja Statutu, przygotowana przez prawników litewskich pod kierunkiem kanclerza wielkiego litewskiego Lwa Sapiehy, stanowiła rozwinięcie wcześniejszych statutów z lat 1529 i 1566, porządkując szeroki zakres zagadnień prawa prywatnego, karnego, procesowego, ustrojowego i administracyjnego.

Niniejsza edycja została wydrukowana w Wilnie w oficynie Akademii Jezuickiej, jednego z najważniejszych ośrodków typograficznych Wielkiego Księstwa Litewskiego. Wydanie przygotowano za panowania Jana III Sobieskiego, a jego celem było udostępnienie obowiązującego tekstu Statutu wraz z późniejszym ustawodawstwem sejmowym. W przeciwieństwie do wcześniejszych wydań nie ograniczono się wyłącznie do tekstu kodeksu, lecz dodano zestawienie konstytucji uchwalanych od połowy XVI wieku do końca XVII wieku, co nadawało publikacji charakter praktycznego kompendium prawnego dla użytkowników prawa litewskiego.

Publikacja była przeznaczona przede wszystkim dla urzędników, sędziów, palestry oraz osób uczestniczących w życiu publicznym Wielkiego Księstwa Litewskiego. Układ dzieła odpowiada potrzebom praktyki prawniczej: tekst Statutu został zachowany w pierwotnym brzmieniu, natomiast pod artykułami zamieszczono odniesienia do późniejszych konstytucji, umożliwiające porównanie zmian prawnych i ułatwiające korzystanie z kodeksu.

Dołączony „Trybunał Obywatelom Wielkiego Xięstwa Litewskiego” zawiera regulacje dotyczące funkcjonowania najwyższego sądu apelacyjnego Wielkiego Księstwa Litewskiego – Trybunału Litewskiego, ustanowionego w 1581 r. Druk ten uzupełnia Statut o przepisy dotyczące organizacji sądownictwa szlacheckiego i praktyki procesowej.

CZWARTA EDYCJA III STATUTU WIELKIEGO KSIĘSTWA LITEWSKIEGO
Wydanie stanowi czwartą edycję drukowaną III Statutu Litewskiego, po krakowskim pierwodruku z 1588 r., edycji wileńskiej z 1619 r. oraz warszawskiej z 1648 r. W porównaniu z wcześniejszymi wydaniami zostało rozszerzone o konstytucje sejmowe wydane do 1690 r. Edycję tę opisuje Bibliografia Estreichera jako druk wileński Akademii Jezuickiej z 1693 r.

Rzadkie!

TWARDA OPRAWA PÓŁSKÓREK PÓŹNIEJSZY [XX w.].

Stan DB+/ karta tytułowa oraz trzy karty nieliczbowane z początku części pierwszej, a także strony 25–30 części drugiej w starannych współczesnych kopiach; część kart wzmacniana, miejscami zabrudzenia i przebarwienia papieru; egzemplarz zachowany w stanie dobrym

Product safety information Manufacturer information